დუკანის დიეტა

დუკანის დიეტა

დუკანის დიეტა 4 ფაზად დაყოფილი დიეტაა და მისი ავტორის თქმით, საშუალებას გვაძლევს დავიკლოთ დაახლოებით 5 კგ პირველ კვირაში. პირველ ფაზაში დიეტა იწყება მხოლოდ ცილებით, ხოლო დიეტის ხანგრძლივობა დამოკიდებულია იმაზე, თუ რამდენი წონის დაკლება გსურს.

ეს დიეტა ფრანგმა ექიმმა პიერ დუკანმა შექმნა და სრულად არის ახსნილი მის წიგნში: „მე არ შემიძლია წონაში დაკლება“. ეს დიეტა კარგია მათთვის ვისაც წონის სწრაფი დაკლება სურს. თუმცა ეს დიეტა არ არის კვების ჩვევის ცვლილებისთვის და შეიძლება დაკლებული წონა ისევ მოიმატო. ეს რომ არ მოხდეს და იდეალური წონა შეინარჩუნო, დუკანის დიეტის შემდეგ, შეგიძლია ნაკლებად შეზღუდვადი დიეტა დაიწყო.

რა უნდა იცოდე დუკანის დიეტის დაწყებამდე?

იმის გასარკვევად, თუ რამდენი დღე უნდა გაგრძელდეს დიეტის თითოეული ეტაპი, დოქტორი დუკანი გვთავაზობს:

  • 5 კგ-ის დაკლების მსურველებისთვის: 1 დღე პირველ ფაზაში;
  • 6-დან 10 კგ-მდე დაკლების მსურველებისთვის: 3 დღე პირველ ფაზაში;
  • ვისაც სურს 11-დან 20 კგ-მდე დაკლება: 7 დღე პირველ ფაზაში.

სხვა ფაზების ხანგრძლივობა იცვლება ინდივიდის წონის დაკლების მიხედვით. ერთადერთი ტკბილეული, რომლის მიღებაც შესაძლებელია ამ დიეტაზე, არის დოქტორ დუკანის კვერცხის პუდინგი უცხიმო რძით და მსუბუქი ჟელატინით უშაქროდ.

შემდეგში ჩამოგითვლით დუკანის დიეტის ფაზებს, ასევე გეტყვით აკრძალულ და დაშვებულ საკვებს. ყურადღებით იყავი: 

დუკანის დიეტის პირველი ფაზა – შეტევის ფაზა

დუკანის დიეტის ამ პირველ ფაზაში ნებადართულია მხოლოდ ცილებით მდიდარი საკვები; ნახშირწყლების წყაროები და ტკბილეული აკრძალულია.

  • ნებადართული საკვები: უცხიმო ხორცი, შემწვარი ან მოხარშული ზეთის გარეშე; ასევე დასაშვებია კრაბის ჩხირები, მოხარშული კვერცხი, ინდაურის ლორი, ჩვეულებრივი ან უცხიმო იოგურტი, უცხიმო რძე, ხაჭო. ყოველთვის უნდა მიირთვათ დღეში 1,5 სუფრის კოვზი შვრიის ქატო, რადგან ის იძლევა დანაყრების შეგრძნებას და 1 სუფრის კოვზი გოჯის კენკრა, მათ აქვთ ორგანიზმის გამწმენდი ძალა.
  • აკრძალული საკვები: ყველა ნახშირწყალი, როგორიცაა პური, ბრინჯი, მაკარონი, ხილი და ტკბილეული.

ეს ფაზა გრძელდება 3-დან 7 დღემდე და  შეიძლება დაიკლო 3-დან 5 კგ-მდე.

შეტევის ფაზის ტიპიური მენიუს მაგალითი

შეტევის ფაზაში, დიეტა ეფუძნება მხოლოდ ცილებით მდიდარ საკვებს. ასე რომ, მენიუ შეიძლება იყოს:

  • საუზმე: 1 ჭიქა უცხიმო რძე ან იოგურტი + 1/2 სუფრის კოვზი შვრიის ქატო + 2 ნაჭერი ყველი, ინდაურის ლორი ან 1 კვერცხი 2 ნაჭერი ყველით. რძეს ყავა შეიძლება დაემატოს, შაქარი  არა.
  • დილის საუზმე: 1 უცხიმო ჩვეულებრივი იოგურტი ან 2 ნაჭერი ყველი + 2 ნაჭერი ინდაურის ლორი.
  • სადილი/ვახშამი: 250 გრ წითელი ხორცი, შემწვარი ქათმის მკერდი                ან კრევეტები ყველის სოუსში.
  • შუადღის საუზმე: 1 ჭიქა იოგურტი ან უცხიმო რძე + 1 სუფრის კოვზი გოჯი ბერი + 1 მოხარშული კვერცხი ან 2 ნაჭერი ტოფუ + 3 ნაჭერი ინდაურის ლორი ან 1 სოიოს ბურგერი + 1 ნაჭერი ხაჭო.

მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ ნებადართულია დღეში მხოლოდ 2 კვერცხი.

დუკანის პირველი ფაზის დაშვებული და აკრძალული კერძები

დუკანის დიეტის მეორე ფაზა – კრუიზისის ფაზა

დუკანის დიეტის მე-2 ფაზაში  შეჰყავთ ზოგიერთი ბოსტნეული, მაგრამ ნახშირწყლები მაინც დაუშვებელია. ბოსტნეული უნდა მიირთვათ უმი ან მოხარშული წყალში და მარილში,  ნებადართული მხოლოდ ტკბილი მსუბუქი ჟელატინი. გასახდომად შეგიძლიათ გამოიყენოთ ზეითუნის ზეთი, ლიმონი, მწვანილი, როგორიცაა ოხრახუში და როზმარინი ან ბალზამიანი ძმარი.

  • ნებადართული საკვები: პომიდორი, კიტრი, ბოლოკი, სალათის ფოთოლი, სოკო, ნიახური,  ბადრიჯანი და ყაბაყი.
  • აკრძალული საკვები: ნახშირწყლებით მდიდარი საკვები, ტკბილეული და ხილი.

ყურადღება:  მე-2 ფაზაში 7 დღის დასრულებამდე  მონაცვლეობით 1 დღე მხოლოდ პროტეინის და მეორე დღე ცილებისა და ბოსტნეულის მირთმევით. იმ დღეს, როდესაც მიირთმევთ მხოლოდ პროტეინს, უნდა შეიყვანოთ 1 სუფრის კოვზი გოჯი კენკრა და დანარჩენ დღეებში 2 სუფრის კოვზი.

კრუზისის ფაზის ტიპიური მენიუს მაგალითი

შეტევის ფაზის მენიუ უნდა დაიცვას ცილის დღეებში. ქვემოთ მოცემულ მენიუში მოცემულია კერძების ნიმუში დღეების განმავლობაში, როდესაც თქვენ მიირთმევთ ცილებსა და ბოსტნეულს:

  • საუზმე: 1 ჭიქა უცხიმო რძე ან იოგურტი + 1 1/2 ჩ/კ შვრიის ქატო + 2 ნაჭერი შემწვარი ყველი პომიდორთან ან კვერცხთან ერთად და პომიდვრის ბლინი.
  • დილის საუზმე: 2 ნაჭერი ყველი + 2 ნაჭერი ინდაურის ლორი.
  • სადილი/ვახშამი: 250 გრ ხორცი ტომატის სოუსში კიტრის, სალათის ფოთლისა და ბადრიჯნის სალათთან ერთად ან 2 ბორბალი ორაგული სოკოს სოუსში + პომიდორი, ყაბაყი და ბადრიჯნის სალათი.
  • შუადღის საუზმე: 1 უცხიმო იოგურტი + 1 სუფრის კოვზი გოჯი კენკრა + 2 ნაჭერი ყველი ან 1 მოხარშული კვერცხი.

ამ ფაზაში, რომელიც გრძელდება 1 კვირა, დაიკლებ 1-დან 2 კგ-მდე.

დუკანის მეორე ფაზის დაშვებული და აკრძალული კერძები

დუკანის დიეტის მესამე ფაზა – განმტკიცების ფაზა

დუკანის დიეტის მე-3 ფაზაში, ხორცისა და ბოსტნეულის გარდა, შეგიძლიათ მიირთვათ დღეში 2 პორცია ხილი, 2 ნაჭერი მთლიანი პური და 1 პორცია 40გრ ნებისმიერი სახის ყველი.

ასევე ნებადართულია 1 პორცია ნახშირწყლების მიღება კვირაში 2-ჯერ, როგორიცაა ყავისფერი ბრინჯი, მთლიანი ხორბლის მაკარონი ან ლობიო, ასევე შეგიძლიათ მიირთვათ 2  სრული კვება, სადაც შეგიძლიათ მიირთვათ ნებისმიერი საკვები, რომელიც უკვე დაშვებულია დიეტაში. 1 ჭიქა ღვინო ან ლუდი.

  • ნებადართული საკვები: ცილები, პარკოსნები, ბოსტნეული, 2 ხილი დღეში, მთლიანი ხორბლის პური, ყავისფერი ბრინჯი, მთლიანი ხორბლის მაკარონი, ლობიო და ყველი.
  • აკრძალული საკვები: თეთრი ბრინჯი, ჩვეულებრივი მაკარონი და ნახშირწყლების ყველა სხვა წყარო. აკრძალული ხილი: ბანანი, ყურძენი და ალუბალი.

ეს ეტაპი უნდა გაგრძელდეს 10 დღე ყოველ 1 კგ-ზე, რომლის დაკლებაც ინდივიდს სურს. ანუ, თუ ინდივიდს 10 კგ-ით მეტის დაკლება სურს, ეს ფაზა 100 დღე უნდა გაგრძელდეს.

განმტკიცების ფაზის ტიპიური მენიუს მაგალითი

განმტკიცების ფაზაში დიეტა ხდება ნაკლებად შემზღუდველი და შეიძლება შეიცავდეს ყოველდღიურად  პურს. მენიუს ტიპი შეიძლება იყოს:

  • საუზმე: 1 ჭიქა უცხიმო რძე ან იოგურტი + 1 1/2 ჩ/კ შვრიის ქატო + 1 ნაჭერი მთლიანი ხორბლის პური ყველით, პომიდორით და სალათის ფოთლით.
  • დილის საუზმე: 1 ვაშლი + 1 ნაჭერი ყველი და ინდაურის ლორი.
  • სადილი/ვახშამი: 130 გრ ქათმის მკერდი ტომატის სოუსში + ყავისფერი ბრინჯი + უმი ბოსტნეულის სალათი ან 1 ქილა ტუნა მთლიანი ხორბლის მაკარონი პესტოს სოუსში + უმი ბოსტნეულის სალათი + 1 ფორთოხალი.
  • შუადღის საუზმე: 1 უცხიმო ნატურალური იოგურტი + 1 სუფრის კოვზი გოჯი კენკრა + 1 ნაჭერი მთლიანი პური ყველით.
დუკანის მესამე ფაზის დაშვებული და აკრძალული კერძები

დუკანის დიეტის მეოთხე ფაზა – სტაბილიზაციის ეტაპი

დუკანის დიეტის მე-4 ფაზის რეკომენდაციებია: კვირაში ერთხელ გააკეთეთ ცილოვანი დიეტა პირველი ფაზის მსგავსი, დღეში 20 წუთი ფიზიკური აქტივობა, არ ისარგებლოთ ლიფტით, ისარგებლეთ კიბეებით და მიირთვით დღეში 3 სუფრის კოვზი შვრიის ქატო.

  • ნებადართული საკვები: ნებადართულია ყველა სახის საკვები, მაგრამ უპირატესობა უნდა მიენიჭოს მთლიან მარცვლოვან პროდუქტებს და სავალდებულოა დღეში მინიმუმ 3 პორცია ხილის ჭამა.
  • აკრძალული საკვები: არაფერია აკრძალული, შეგიძლიათ ნორმალური დაბალანსირებული კვება.

ამ დიეტის დროს აუცილებელია დღეში მინიმუმ 2 ლ წყლის დალევა ნაწლავების სწორი ფუნქციონირების უზრუნველსაყოფად და ტოქსინების აღმოსაფხვრელად. ნებადართული სხვა სითხეებია: ჩაი შაქრის ან დამატკბობლის გარეშე და ნულოვანი სოდა ზომიერად.

სტაბილიზაციის ფაზის ტიპიური მენიუს მაგალითი

 სტაბილიზაციის ფაზაში შეგიძლიათ მიირთვათ დაბალანსირებული კვება, როგორიცაა:

  • საუზმე: 1 ჭიქა უცხიმო რძე ან იოგურტი + 1 1/2 ჩ/კ შვრიის ქატო + 2 ნაჭერი მთლიანი ხორბლის პური ყველით.
  • დილის საუზმე: 1 მსხალი + 4 კრეკერი, წყალი ან 3 ერთეული თხილი + 1 ნაჭერი საზამთრო.
  • სადილი/ვახშამი: 120 გრ ხორცი + 4 ს/კ ბრინჯი + 2 ს/კ ლობიო + უმი სალათი + 1 ფორთოხალი
  • შუადღის საუზმე: 1 უცხიმო იოგურტი + 1 1/2 ჩ/კ შვრიის ქატო  + 4 მთლიანი მარცვლეულის ტოსტი რიკოტასთან ერთად.

მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ დუკანის დიეტა შემზღუდავია და რომ მას შეუძლია გამოიწვიოს დისკომფორტი, თავბრუსხვევა და სისუსტე.  დიეტის შემდეგ აუცილებელია საკვებთან ზომიერების დაცვა, სხვა შემთხვევაში  მოხდება წონის მატება. ასე რომ, წონის დასაკლებად ყველაზე რეკომენდირებულია დიეტოლოგთან მისვლა და მათი მითითებების დაცვა.

დუკანის მესამე ფაზის დაშვებული კერძები

დუკანის დიეტის საფრთხეები

მიუხედავად იმისა, რომ დუკანის დიეტის წყალობით არაერთმა ცნობილმა სახემ (ვიქტორია ბექჰემი, ჯენიფერ ლოპესი, კეტრინ ჯენკინსი) დაიკლო წონაში, ეს დიეტა ბრიტანეთის დიეტოლოგთა ასოციაციის შეფასებით ერთერთი ყველაზე ცუდ ვარსკვლავურ დიეტად იქნა აღიარებული 2011 წელს.

ექსპერტების შეფასებით ეს დიეტა ისეთივე აბსურდულია, როგორც შეზღუდული კვების სხვადასხვა ტიპის სისტემები, მაგალითად დიეტა სისხლის ჯგუფის მიხედვით ან მხოლოდ უმი საკვებით კვება. დუკანის დიეტა აგებულია დიდი რაოდენობით ცილების მოხმარებაზე და იმავდროულად ნახშირწყლების მკვეთრ შემცირებაზე, რაც არაა გამართლებული მეცნიერულად.

დუკანის დიეტაში ცილების რაოდენობა მნიშვნელოვნად აჭარბებს სადღეღამისო რეკომენდირებულ დოზას, ხოლო პირველ ორ სტადიაზე დიეტის დროს გამოიყენება 10-ჯერ ნაკლები უჯრედისი, ვიდრე საჭიროა. გარდა ამისა, ამ დიეტაში დეფიციტურია C ვიტამინი, ხოლო D ვიტამინი კი ოთხჯერ აჭარბებს დასაშვებ ნორმებს. ეს ყველაფერი საკმარისად საშიშია ადამიანის ჯანმრთელობისათვის.

როგორც პასტერის ინსტიტუტის (Institut Pasteur) კვლევებით იქნა დადგენილი დუკანის და ზოგიერთ სხვა პოპულარული დიეტის დაცვას შეუძლია ადამიანის ორგანიზმში ბუნებრივი მეტაბოლიზმის პროცესის დარღვევა, რაც საკვები ნივთიერების სერიოზულ დისბალანსს იწვევს.

2012 წლის მარტში საფრანგეთის ექიმთა ეროვნულმა კოლეგიამ დუკანი დაადანაშაულა ორგანიზაციის სამედიცინო კოდექსის დარღვევაში და მედიცინის ბიზნესის ფორმით პრაქტიკაში. ასევე ექიმების აღშფოთება გამოიწვია დუკანის ინიციატივამ – ფრანგი დიეტოლოგის მიერ შეთავაზებული იქნა მოზარდების შეფასების ახალი კრიტერიუმის დაწესება მათი BMI (სხეულის მასის ინდექსი) მიხედვით – ის სტუდენტები, რომლებიც მოახერხებდნენ წლის განმავლობაში წონის დაკლებას, უნდა შეფასებულიყვნენ უფრო მაღალი ნიშნებით, ვიდრე მათი ჭარბწონიანი ჯგუფელები. დუკანის კოლეგები თვლიან, რომ მან დაარღვია სამედიცინო კოდექსის მე-12 პუნქტი, რის გამოც მას პრაქტიკის უფლება უნდა ჩამოერთვას.

ამერიკის ფსიქოლოგთა ასოციაციის (American Psychological Association) მტკიცებით, იმ ადამიანთა 2/3 ვინც ეს დიეტა დაიცვა, ორი წლის შემდეგ უფრო მეტს იწონიან, ვიდრე დიეტის დაცვამდე, რაც კიდევ ერთხელ ადასტურებს, რომ ექსტრემალური და გასაოცარ ეფექტზე აგებული დიეტები, რომელთაც დიდი ხნის ისტორია აქვთ, არ იძლევიან ხანგრძლივ შედეგს.

4.9/5 - (32 ხმა)